Kredyt w euro – unieważnienie umowy w 2026 r.
Sądy unieważniają kredyty denominowane i indeksowane do euro, stosując analogię do spraw frankowych. Około 65 tysięcy kredytobiorców nadal spłaca takie zobowiązania.
1. Kredyty w euro – skala problemu w Polsce
Kiedy mowa o kredytach walutowych, większość osób myśli wyłącznie o frankach szwajcarskich. Tymczasem w Polsce funkcjonuje duża grupa kredytobiorców, którzy zaciągnęli zobowiązania denominowane lub indeksowane do euro. Według danych z 2025 roku około 65 tysięcy osób nadal spłaca takie kredyty hipoteczne.
Umowy te, zawierane głównie w latach 2006–2012, zawierają mechanizmy przeliczeniowe identyczne z tymi, które sądy od lat uznają za abuzywne w sprawach frankowych. Różnica polega wyłącznie na walucie odniesienia – zamiast CHF jest EUR.
W mojej praktyce adwokackiej obserwuję wyraźny wzrost zainteresowania tematem. W 2025 roku ponad jedna piąta nowych spraw dotyczących kredytów walutowych dotyczyła właśnie euro. W 2026 roku trend ten się nasila.
2. Analogia do spraw frankowych – dlaczego działa?
Fundamentalną kwestią w sprawach kredytów eurowych jest to, że sądy stosują dokładnie te same zasady ochrony konsumenta, które wypracowano w sprawach frankowych. Wadliwość umów nie tkwi w samej walucie, lecz w mechanizmie przeliczeniowym.
| Element umowy | Kredyt w CHF | Kredyt w EUR |
|---|---|---|
| Klauzule przeliczeniowe | Tabela kursowa banku | Tabela kursowa banku |
| Spread walutowy | Ukryty koszt | Ukryty koszt |
| Ryzyko walutowe | Przerzucone na konsumenta | Przerzucone na konsumenta |
| Informacja o ryzyku | Niewystarczająca | Niewystarczająca |
| Podstawa prawna | Dyrektywa 93/13/EWG | Dyrektywa 93/13/EWG |
Kluczowa zasada: Ochrona konsumenta wynikająca z dyrektywy 93/13/EWG nie jest ograniczona do konkretnej waluty. Jeżeli mechanizm przeliczeniowy jest wadliwy, jest wadliwy niezależnie od tego, czy dotyczy franka, euro, dolara czy jena.
3. Abuzywne klauzule w umowach kredytów w euro
Brak transparentności kursowej
Bank zastrzegał sobie prawo do jednostronnego ustalania kursu przeliczeniowego na podstawie własnych tabel kursowych. Konsument nie miał żadnego wpływu na wysokość kursu i nie mógł przewidzieć rzeczywistej wysokości swojego zobowiązania.
Mechanizm spreadu walutowego
Banki stosowały różne kursy do wypłaty kredytu (kurs kupna) i spłaty rat (kurs sprzedaży). Różnica – tzw. spread – stanowiła ukryty koszt kredytu, o którym konsument nie był rzetelnie informowany.
Asymetria ryzyka walutowego
Banki nie informowały kredytobiorców w sposób rzetelny o rzeczywistym ryzyku związanym ze zmianami kursu euro. Typowe oświadczenia o „świadomości ryzyka kursowego" były lakoniczne i nie oddawały skali potencjalnych konsekwencji finansowych.
4. Aktualne orzecznictwo 2025–2026
Wyrok SO Warszawa z 2 marca 2026 r.
Sąd Okręgowy w Warszawie, XXVIII Wydział Cywilny, ustalił nieważność kredytu denominowanego do euro zawartego w 2010 roku z Raiffeisen Bank Polska S.A. Sprawa została rozpoznana w I instancji w niespełna 7 miesięcy od złożenia pozwu.
Wyrok TSUE z 22 stycznia 2026 r.
TSUE potwierdził, że ochrona wynikająca z dyrektywy 93/13/EWG obejmuje konsumentów niezależnie od waluty, w której denominowany jest kredyt. Ten wyrok wzmacnia pozycję kredytobiorców eurowych w polskich sądach.
5. Skutki unieważnienia umowy
Stwierdzenie nieważności oznacza, że umowa jest traktowana tak, jakby nigdy nie została zawarta. Strony rozliczają się na zasadzie zwrotu wzajemnych świadczeń:
| Bank zwraca kredytobiorcy | Kredytobiorca zwraca bankowi |
|---|---|
| Wszystkie wpłacone raty (kapitał + odsetki) | Wypłacony kapitał kredytu (w PLN) |
| Prowizje i opłaty | – |
| Ubezpieczenia (np. niskiego wkładu) | – |
| Odsetki ustawowe za opóźnienie | – |
Po prawomocnym unieważnieniu umowy hipoteka zostaje wykreślona z księgi wieczystej. Kredytobiorca staje się pełnoprawnym właścicielem nieruchomości bez obciążeń.
6. Kto może dochodzić roszczeń?
Roszczenia mogą dochodzić osoby spełniające łącznie warunki:
- Status konsumenta – kredyt na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą
- Umowa zawiera klauzule przeliczeniowe – odwołania do tabel kursowych banku
- Umowa z polskim bankiem – podlega polskiemu prawu
Roszczenia przysługują zarówno osobom spłacającym kredyt, jak i tym, które już go spłaciły – z uwzględnieniem terminów przedawnienia (6 lub 10 lat).
7. Jak wygląda procedura sądowa?
Etap 1: Analiza umowy
Szczegółowa analiza umowy kredytowej, regulaminu i aneksów pod kątem klauzul abuzywnych. Trwa zwykle 3–5 dni roboczych.
Etap 2: Reklamacja do banku
Przed złożeniem pozwu kieruję reklamację z wezwaniem do dobrowolnego rozliczenia. Banki z reguły odrzucają, ale przerywa to bieg przedawnienia.
Etap 3: Pozew i postępowanie sądowe
Postępowanie w I instancji trwa od 6 do 18 miesięcy. Sprawy eurowe mogą być rozpatrywane nawet w 7 miesięcy.
Etap 4: Zabezpieczenie roszczenia
Możliwe jest zawieszenie obowiązku spłaty rat na czas trwania procesu – istotna ulga finansowa dla kredytobiorcy.
8. Podsumowanie
- Analogia do spraw frankowych – sądy stosują te same zasady ochrony konsumenta
- Ustabilizowana linia orzecznicza – wyroki korzystne dla kredytobiorców eurowych
- Realne korzyści finansowe – zwrot nadpłaconych rat, wykreślenie hipoteki
- Indywidualna analiza – nie każda umowa jest automatycznie nieważna
Najczęściej zadawane pytania
Odpowiedzi na pytania, które najczęściej zadają klienci w podobnych sprawach.
Tak. Sądy coraz częściej stosują analogię do spraw frankowych - jeśli umowa zawiera klauzule abuzywne (np. dowolność banku w ustalaniu kursu, brak rzetelnej informacji o ryzyku walutowym), może zostać unieważniona na tych samych podstawach prawnych co kredyt w CHF.
Szacuje się, że ok. 65 tysięcy kredytobiorców nadal spłaca kredyty denominowane lub indeksowane do euro. Łączna wartość tych zobowiązań to kilkanaście miliardów złotych.
Zależy od kwoty kredytu, okresu spłaty i kursu euro. W typowym przypadku (kredyt 300 000 PLN, 15 lat spłaty) korzyść z unieważnienia to 80 000–200 000 PLN. Do tego dochodzą odsetki ustawowe za opóźnienie.
Nie. TSUE w wyroku C-520/21 i C-396/24 jednoznacznie wykluczył takie roszczenia. Bank zwraca wpłacone raty, a kredytobiorca zwraca wypłacony kapitał w PLN - bez dodatkowych opłat.
W I instancji - 12–24 miesiące. Cały proces (z apelacją) - 2–3 lata. Można uzyskać zabezpieczenie powództwa (zawieszenie spłaty rat) w ciągu 2–4 tygodni od złożenia pozwu.
Wynagrodzenie zależy od wartości przedmiotu sporu i stopnia skomplikowania. W kancelarii LEX FORTE pracuję w modelu: opłata wstępna + success fee (premia od sukcesu). Pierwsza konsultacja telefoniczna jest bezpłatna.
Potrzebujesz pomocy w tej sprawie?
Pierwsza konsultacja telefoniczna jest bezpłatna (do 15 min). Zadzwoń i dowiedz się, jak mogę pomóc w Twojej sytuacji.
Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy. Autor - adw. Piotr Karczewski, Kancelaria Adwokacka LEX FORTE, ul. Podskarbińska 26/7, 03-829 Warszawa.
Powiązane artykuły
WIBOR po wyroku TSUE C-471/24 – co mogą zrobić kredytobiorcy?
TSUE potwierdził legalność WIBOR, ale otworzył drzwi do badania obowiązków informacyjnych banków. Rzetelna analiza – bez obietnic.
Czytaj dalejWyrok TSUE C-396/24 – przełom dla frankowiczów
Trybunał Sprawiedliwości UE wydał kolejny przełomowy wyrok w sprawach frankowych. Analiza konsekwencji dla polskich kredytobiorców.
Czytaj dalejTSUE C-767/24 – potrącenie i przedawnienie roszczeń banków
Nowy wyrok TSUE dotyczący możliwości potrącenia roszczeń przez banki oraz kwestii przedawnienia w sprawach frankowych.
Czytaj dalej